Podatkowe nowości dla biznesu na przełom roku

Anti-Tax Avoidance Directive, nazywana w skrócie dyrektywą ATAD 2, ma zapobiegać unikaniu płatności na rzecz fiskusa w sytuacjach, w których ze względu na różnice w przepisach dochodzi do odliczenia bez opodatkowania lub podwójnego odliczenia
Anti-Tax Avoidance Directive, nazywana w skrócie dyrektywą ATAD 2, ma zapobiegać unikaniu płatności na rzecz fiskusa w sytuacjach, w których ze względu na różnice w przepisach dochodzi do odliczenia bez opodatkowania lub podwójnego odliczenia
Adobe Stock

Przedsiębiorców czekają zmiany w publicznych daninach. Wejdzie wyczekiwany estoński CIT, ale wzrosną obciążenia wynikające z dyrektywy ATAD 2.

Zmiany w podatkach dochodowych gonią zmiany. Z jednej strony będzie wyczekiwany estoński CIT, ale drugiej wzrosną obciążenia wynikające z dyrektywy ATAD 2. Do nowych regulacji trzeba się więc przygotować, zwłaszcza że systemy prawno-podatkowe nie są ujednolicone w krajach unijnych. Zmiany uderzą też w spółki komandytowe.

Warto sprawdzić: Nowe rządowe programy pomocowe dla firm

Zgodnie z przyjętym przez rząd projektem ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z estońskiego CIT, zakładającego 9-proc. podatek dochodowy oraz ryczałtowy PIT, będą mogły skorzystać spółki akcyjne i kapitałowe, których udziałowcami są wyłączenie osoby fizyczne, a ich przychody nie przekraczają 100 mln zł. To dwa razy więcej, niż zakładano wcześniej.

Ulga z warunkami

Warunkiem uzyskania ulgi jest zatrudnianie co najmniej trzech pracowników na umowę o pracę lub ponoszenie adekwatnych miesięcznych wydatków na wynagrodzenia od innych umów, co dla najmniejszych firm może być sporym obciążeniem. Nie dotyczy on tylko przedsiębiorców, którzy dopiero rozpoczynają działalność. Wystarczy, że od drugiego roku zaczną zatrudniać przynajmniej jednego pracownika rocznie. Podwyższony został też limit przychodów z bieżącego roku podatkowego uprawniający do korzystania z obniżonej stawki CIT z 1,2 mln euro do 2 mln euro. Z ulgi skorzystać mogą przedsiębiorstwa, które mają status małego podatnika lub rozpoczęli działalność.

Rozwiązanie to ma teoretycznie pomóc firmom, które mają trudności z pozyskaniem zewnętrznego finansowania, w poprawie płynności i ułatwić inwestycje, ale spółkom komandytowym, które mają zostać objęte podatkiem dochodowym, życia nie ułatwi, ponieważ dotychczas podatek dochodowy obciążał tylko dochody jej wspólników, a nie samej spółki. Teraz będzie płacony dwukrotnie, tak jak jest to już w przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółka będzie musiała najpierw zapłacić podatek CIT, a później wspólnicy od opodatkowanego już dochodu z wypłaconego sobie zysku – PIT. To rewolucyjna zmiana dla ponad 40 tys. spółek komandytowych i ich wspólników. Eksperci firmy doradczej EY podkreślają, że zmiana sposobu opodatkowania działalności prowadzonej z wykorzystaniem spółek komandytowych może istotnie wpłynąć na założenia ekonomiczne realizowanych przedsięwzięć, co nierzadko oznaczać będzie zarówno konieczność rewizji warunków współpracy z inwestorami, bankami i innymi partnerami biznesowymi, jak i uzasadnienia biznesowego dla prowadzenia działalności w obecnej strukturze korporacyjnej. Opodatkowaniem zostaną objęte również spółki jawne, jeśli wszyscy podatnicy partycypujący w ich zyskach nie zostaną ujawnieni polskim organom podatkowym.

Rozbieżności hybrydowe

W ostatnich dniach uwagę przyciągał estoński CIT, ale to niejedyna zmiana w podatku dochodowym, do której trzeba się przygotować. Od nowego roku będą też obowiązywały przepisy wynikające z dyrektywy Anti-Tax Avoidance Directive, nazywanej w skrócie ATAD 2, które mają zapobiegać unikaniu płatności na rzecz fiskusa w sytuacjach, w których ze względu na różnice w przepisach dochodzi do odliczenia bez opodatkowania lub podwójnego odliczenia.

Warto sprawdzić: Polisa dla prezesa na wypadek przerw w działalności

Jak podkreśla Maciej Guzek, associate partner w dziale Doradztwa Podatkowego Deloitte, ATAD 2 dotyczy tzw. struktur hybrydowych, które wykorzystują różnice w przepisach poszczególnych państw członkowskich w zaliczaniu wybranych wydatków do kosztów uzyskania przychodu.

– Nowe przepisy mają wyeliminować sytuacje, które z uwagi na różne traktowanie danych instytucji w różnych państwach mogą prowadzić do podwójnych korzyści podatkowych, np. podwójnego odliczenia tych samych płatności, kosztów czy strat, ewentualnie do odliczenia płatności bez odpowiedniego ujęcia tych płatności w przychodach – wyjaśnia Tomasz Ożdziński, associate partner w EY. Ekspert dodaje, że przed zmianą mogło dochodzić do sytuacji, w których z powodu rozbieżności przepisów podmioty angażowały się w transakcje, aby zrealizować nieuzasadnioną ekonomicznie korzyść podatkową.

Zdarzało się więc, że niektóre wydatki nie tylko nie były opodatkowane, ale mogły nawet podatek obniżyć.

Dyrektywa ATAD 2 odnosi się przede wszystkim do płatności na rzecz firm powiązanych, ale w praktyce – jak podkreśla EY – ograniczenia w możliwości zaliczania płatności do kosztów podatkowych mogą dotknąć także inne rodzaje płatności. Warto więc się do nich przygotować.

Rozbieżności podatkowe

Łukasz Jeśkiewicz, partner EY, za przykład hybrydy podaje pożyczkę, która przy spełnieniu dodatkowych warunków w niektórych krajach może być traktowana jako instrument kapitałowy, a realizowane dochody traktowane nie jak odsetki, ale jak dywidenda.

– Jeśli dany kraj zwalnia dywidendy z opodatkowania, to może dojść do sytuacji, że w jednym kraju płatności traktowane są jako odsetki odliczalne podatkowo, a w drugim korespondujący przychód będzie zwolniony z opodatkowania – tłumaczy ekspert.

Podkreśla, że nowe ograniczenie w zaliczaniu płatności do kosztów podatkowych będzie miało zastosowanie także odpowiednio do tych, które bezpośrednio lub pośrednio służą finansowaniu wydatków powodujących powstanie rozbieżności w kwalifikacji struktur hybrydowych. – Nowe ograniczenia potencjalnie mogą mieć zastosowanie nie tylko do podmiotów realizujących płatności do zagranicznych firm powiązanych, ale też do podmiotów niepowiązanych w ramach tzw. uzgodnienia strukturalnego – dodaje Łukasz Jeśkiewicz.

Warto sprawdzić: Znacznie łatwiej o kredyt technologiczny. Uproszczono zasady

Firmy takie muszą więc działać w pełnym porozumieniu, mieć świadomość rozbieżności w podatkowym kwalifikowaniu danego instrumentu, a korzyść podatkową uwzględniają w jego wycenie.

Procedury i sankcje

Niedostosowanie się do nowych regulacji będzie miało konsekwencje. Fiskus może odebrać prawa do kosztów podatkowych kwalifikowanych płatności, ale – jak uprzedza Maciej Guzek – może też nakazać zaliczyć coś do przychodów, co normalnie nie byłoby przychodem. Będzie się to zdarzać przede wszystkim wtedy, kiedy Polska będzie państwem inwestora. Łukasz Jeśkiewicz uprzedza również, że naruszenia te mogą skutkować także odpowiedzialnością członków zarządu na podstawie przepisów karno-skarbowych. Przed wieloma spółkami stoją więc duże wyzwania, aby odpowiednio przygotować się do zmian.

– Firmy do końca roku powinny dokonać audytu swoich struktur i płatności. Chodzi m.in. o ustalenie, czy występują powiązania i jaki charakter mają dokonywane przez polskie podmioty płatności. Konieczny będzie przegląd płatności transgranicznych związanych z finansowaniem polskich operacji oraz weryfikacja statusu odbiorców tych płatności pod kątem spełniania warunków z ustawy – zaznacza Łukasz Jeśkiewicz. Czasu jest więc coraz mniej. Niewykluczone są też dodatkowe koszty, ponieważ może się okazać, że bez pomocy specjalistów się nie obejdzie.

Mogą Ci się również spodobać

Większość banków oferuje kilka rodzajów rachunków firmowych, różniących się zarówno ceną, jak i zakresem usług .

Przegląd rachunków bankowych dla małej firmy

Prześwietlamy ofertę dostępnych na rynku kont firmowych dla małego biznesu. Wybór rachunku firmowego to ...

Kto ma pierwszeństwo: komornik czy urząd skarbowy? – wyjaśnia ekspert Rafał Wojtyna

Niemożność wyegzekwowania długu może oznaczać zajęcie przez komornika wynagrodzenia lub np. konta bankowego. Niekiedy ...

PPK kołem zamachowym polskiej gospodarki

Pracownicze plany kapitałowe ruszyły z początkiem lipca. Jesienią pracownicy zaczną odprowadzać pierwsze składki do ...