OFE kontynuują zagraniczne zakupy

Wartość inwestycji naszych OFE na zagranicznych giełdach jest najwyższa w historii.

Publikacja: 08.07.2015 09:39

OFE kontynuują zagraniczne zakupy

Foto: Bloomberg

Dzieje się to, co przewidywali finansiści i ekonomiści: pozbawione obligacji skarbowych otwarte fundusze emerytalne w poszukiwaniu stabilnych inwestycji wychodzą na rynki zagraniczne. Proces nie jest gwałtowny, ale widoczny: co miesiąc OFE sprzedają akcje notowane na warszawskiej giełdzie. W zamian dokupują walorów w Nowym Jorku, Londynie czy Frankfurcie.

Jak wynika z wyliczeń „Rzeczpospolitej", w ubiegłym miesiącu otwarte fundusze emerytalne na krajowej giełdzie sprzedały akcje za większą kwotę, niż kupiły, a różnica ta wyniosła ponad 1 mld zł. Zwiększyło się natomiast zaangażowanie OFE na rynkach zagranicznych, które obecnie przekracza już 6 proc. portfela funduszy i wynosi niemal 9,5 mld zł. To poziom najwyższy w historii OFE.

Giełda bez wsparcia

Nasze szacunki wskazują, że fundusze emerytalne od początku roku kupowały głównie na rynkach zagranicznych, a skala tych zakupów w I półroczu wyniosła około 3 mld zł.

Na rynku krajowym OFE nie dość, że przestały kupować, to jeszcze między styczniem a czerwcem saldo ich transakcji było ujemne – wyniosło minus 1,3 mld zł. Dla porównania w 2013 r. wynik dla rynku krajowego był dodatni – OFE dokupiły akcji za niemal 16 mld zł.

– Wzrostu zaangażowania OFE w akcje zagraniczne spodziewaliśmy się od zeszłego roku – mówi Ryszard Rusak, dyrektor inwestycyjny ds. akcji Union Investment TFI.

Jak wskazuje, zakaz inwestycji w obligacje skarbowe spowodował, że akcje stały się dominującą klasą aktywów w portfelach funduszy.

– Wyjście za granicę jest naturalnym kierunkiem dywersyfikacji portfela, a nabiera jeszcze większego znaczenia w kontekście rosnącego ryzyka politycznego w Polsce, skutkującego mniejszą atrakcyjnością polskich akcji – uważa Rusak.

Zdaniem przedstawicieli towarzystw zarządzających funduszami emerytalnymi raczej trudno sobie wyobrazić, że OFE zrezygnują z inwestycji zagranicznych na rzecz spółek notowanych na GPW.

– Będą oczywiście fluktuacje zaangażowania zarówno w jedną, jak i w drugą stronę, w zależności od relatywnej oceny atrakcyjności naszego rynku, jednak akcje spółek notowanych na innych giełdach będą stałym składnikiem portfeli OFE – mówi Rafał Markiewicz, prezes Aegon PTE, zarządzającego funduszem odważnie wychodzącym na światowe rynki (Aegon OFE ma 8 proc. portfela w akcjach zagranicznych).

Według Markiewicza główną przyczyną tego jest zdecydowanie większa płynność na rynkach zagranicznych, która pozwala na zajęcie i likwidację pozycji w stosunkowo krótkim czasie bez znaczącego wpływu na jej notowania.

– Innym znaczącym czynnikiem jest możliwość dywersyfikacji portfela na branże, które nie są obecne na GPW, słabo reprezentowane albo z uwagi na skalę działania niemożliwe do przeważenia w portfelach – dodaje prezes Aegon PTE. – Pamiętajmy również, że OFE przestały być funduszami z dodatnimi napływami kapitału, przez co nie można już liczyć na wsparcie dla GPW i wyceny spółek z premią do innych rynków – podkreśla.

Dywersyfikacja portfela

Obecne regulacje pozwalają funduszom emerytalnym na inwestowanie 20 proc. aktywów w akcje notowane poza krajem. OFE nie wykorzystują tego limitu nawet w połowie.

Jak wskazuje Mirosław Gronicki, były minister finansów, za silne wychodzenie OFE z inwestycjami za granicę odpowiedzialne są trzy czynniki.

Pierwszy to wyrok sądu w Strasbourgu, który nakazał zwiększenie limitów inwestycyjnych w takie aktywa, bowiem wcześniejsze regulacje hamowały przepływ kapitału. Jego zdaniem drugim czynnikiem jest słabość naszej giełdy, poniekąd spowodowana zeszłorocznymi zmianami w systemie emerytalnym. Czynnik trzeci to jego zdaniem dywersyfikacja ryzyka.

– Przed rządowymi zmianami fundusze stabilizowały portfele obligacjami skarbowymi, a po wprowadzeniu zakazu ich kupna są niejako zmuszone do posługiwania się w tym celu mniej inwestycjami w zagraniczne parkiety, które cechują się mniejszą wahliwością – mówi Gronicki.

Minister podkreśla, że w ustawie nie ma przepisu mówiącego, że fundusze emerytalne mają wspierać polską gospodarkę.

– OFE zostały powołane do tego, żeby jak najlepiej pomnażać pieniądze powierzone im przez przyszłych emerytów. Ich zachowanie jest więc zbieżne z tym celem – mówi.

Przed zmianami OFE dostawały co miesiąc ponad 1 mld zł ze składek. Poprzez GPW ten strumień pieniędzy trafiał głównie do polskich firm.

– Obecnie te napływy zostały przez polityków mocno ograniczone, co niestety negatywnie odbija się na polskim rynku kapitałowym, a co za tym idzie – ma wpływ na gospodarkę – podkreśla Gronicki.

„Rzeczpospolita" sprawdziła też, jak wyglądają inne składowe portfeli funduszy po czerwcu. Wbrew wcześniejszym oczekiwaniom OFE nie próbują stabilizować aktywów za pomocą obligacji korporacyjnych. Od listopada 2014 r. wartość posiadanych przez nie obligacji przedsiębiorstw utrzymuje się w zasadzie na stałym poziomie ok. 8 mld zł i podobnie było w zeszłym miesiącu.

Ustabilizował się też poziom gotówki wśród aktywów OFE. Po rządowych zmianach ta pozycja szybko przyrastała z 5 mld zł w lutym zeszłego roku do niemal 12 mld zł w październiku, ponieważ OFE gromadziły zasoby pod obsługę tzw. mechanizmu suwaka. Na koniec czerwca fundusze miały w postaci depozytów bankowych 7,1 mld zł.

Dzieje się to, co przewidywali finansiści i ekonomiści: pozbawione obligacji skarbowych otwarte fundusze emerytalne w poszukiwaniu stabilnych inwestycji wychodzą na rynki zagraniczne. Proces nie jest gwałtowny, ale widoczny: co miesiąc OFE sprzedają akcje notowane na warszawskiej giełdzie. W zamian dokupują walorów w Nowym Jorku, Londynie czy Frankfurcie.

Jak wynika z wyliczeń „Rzeczpospolitej", w ubiegłym miesiącu otwarte fundusze emerytalne na krajowej giełdzie sprzedały akcje za większą kwotę, niż kupiły, a różnica ta wyniosła ponad 1 mld zł. Zwiększyło się natomiast zaangażowanie OFE na rynkach zagranicznych, które obecnie przekracza już 6 proc. portfela funduszy i wynosi niemal 9,5 mld zł. To poziom najwyższy w historii OFE.

Pozostało 86% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Materiał Partnera
Zainwestuj w przyszłość – bez podatku
Materiał Promocyjny
Wykup samochodu z leasingu – co warto wiedzieć?
Materiał Partnera
Tak możesz zadbać o swoją przyszłość
Emerytura
Wypłata pieniędzy z PPK po 2 latach oszczędzania. Ile zwrotu dostaniemy
Emerytura
Autozapis PPK 2023. Rezygnacja to dobry pomysł? Eksperci odpowiadają
Emerytura
Emeryci ograniczają wydatki. Mają jednak problemy z długami