Spółki z GPW, które mają patent na rosnące koszty

Mimo presji kosztów na warszawskiej giełdzie nie brakuje firm, które radzą sobie na tyle dobrze, że mogą się pochwalić rosnącą rentownością działalności.

Publikacja: 25.04.2022 08:23

Rosnące koszty stanowią nie lada wyzwanie dla spółek przemysłowych

Rosnące koszty stanowią nie lada wyzwanie dla spółek przemysłowych

Foto: Shutterstock

W warunkach dynamicznie rosnących cen surowców, komponentów, energii czy transportu wyzwaniem dla spółek są koszty, za którymi nie zawsze nadąża wzrost przychodów.

Podwyżki chronią marże

Kluczem do poprawy marż w warunkach rosnących kosztów jest dobra koniunktura zapewniająca popyt, a także możliwości samych firm do podnoszenia cen produktów. Jak zauważa Krzysztof Mrówczyński, ekonomista Banku Pekao, w 2021 r. firmy w większości sektorów były w stanie umiejętnie przerzucać rosnące koszty działalności na odbiorców.

– W niektórych branżach (np. tych bezpośrednio przetwarzających surowce, a których odbiorcami były inne sektory przemysłu) przedsiębiorstwa wręcz na tym korzystały, podnosząc ceny. Umożliwiała to specyficzna sytuacja rynkowa, w której bardzo dynamiczne, postkryzysowe ożywienie popytu zderzało się z dużymi ograniczeniami podaży wynikającymi z utrzymującej się pandemii. Efektem tego był w pierwszej kolejności gwałtowny, dwucyfrowy wzrost cen producenckich, w drugiej zaś zbliżająca się do poziomu 10 proc. inflacja konsumencka. Dużym wsparciem dla firm w warunkach szybko rosnącego ożywienia eksportu okazał się również słabszy złoty – wyjaśnia ekspert.

Czytaj więcej

Powolne przebudzenie lokat z funduszami. Ile można zarobić

Zmiany zachodzące na rynkach będące efektem pandemii nieco nieoczekiwanie stworzyły niektórym firmom doskonałe warunki do poprawy zysków i marż. W takiej korzystnej sytuacji znalazł się Cognor. Będąc beneficjentem wysokich cen stali, może się pochwalić znaczącym wzrostem marż w 2021 r. W minionym roku odnotowano skokowy wzrost zapotrzebowania na stal w Polsce i w Europie.

– Rekordowe wyniki zarówno IV kwartału, jak i całego 2021 r. to głównie efekt wysokich cen wyrobów stalowych w połączeniu z pełnym wykorzystaniem zdolności produkcyjnych. W samym IV kwartale to właśnie wolumen odegrał kluczową rolę, bo ceny prętów i marże z ich produkcji stabilizowały się. Niemniej od wybuchu wojny w Ukrainie obserwujemy kolejny raz skokowy wzrost cen stali rzędu ok. 150 proc., co oznacza, że efekt ten jest większy niż w minionym roku. Tym samym marże stalowni w I kwartale br. powinny być rekordowe i Cognora stać na poprawę świetnych wyników z końcówki ubiegłego roku – uważa Krystian Brymora, analityk DM BDM.

Perspektywy na kolejne kwartały są pod znakiem zapytania, bo jak zauważa ekspert, pojawiają się sygnały, że ceny dotknęły sufitu i kupujący nie są w stanie rozpoczynać nowych inwestycji przy tym poziomie.

– Niemniej deficyt stali i wysoki poziom kosztów produkcji powinien ograniczać ewentualny spadek – uważa.

W przypadku deweloperów mieszkaniowych kluczem poprawy była dobra koniunktura na rynku mieszkaniowym, która objawiała się wzrostem cen nieruchomości.

– Wysokie marże operacyjne w ostatnich latach wynikały przede wszystkim z rosnących cen mieszkań oraz budowy projektów na gruntach pozyskiwanych jeszcze po dużo niższych cenach. Jednocześnie wspominane projekty były często wieloetapowe, więc kolejne etapy nie były już obciążone w takim stopniu kosztami przygotowania projektu, co wspierało rentowność – wyjaśnia Adam Anioł, analityk BM BNP Paribas. W perspektywie kolejnych kwartałów spodziewa się jednak presji na marże, o czym informują sami deweloperzy. – Przy czym będzie to widoczne w większym stopniu w projektach oddawanych za 1–1,5 roku. Wpływ na powyższe będą miały rosnące ceny wykonawstwa, materiałów oraz budowy na gruntach pozyskanych w otoczeniu ograniczonej podaży, co wyraźnie windowało ceny zakupu działek. Jednocześnie niższe tempo wzrostu czy stabilizacja cen mieszkań nie pozwolą w pełni pokryć wzrostu wspomnianych kosztów – uważa.

Otoczenie rynkowe, rosnący popyt na części samochodowe w Polsce, jak i w innych krajach europejskich korzystnie wpłynęły na wyniki dystrybutorów części samochodowych. Co istotne, ich poprawie towarzyszył wzrost rentowności. Kluczem jest wysokie zapotrzebowanie na części samochodowe, czemu dodatkowo sprzyja kryzys związany z brakiem półprzewodników ograniczający podaż nowych samochodów. Dodatkowo w warunkach inflacji dystrybutorzy mają możliwości przerzucania rosnących kosztów surowców i transportu na klientów.

Presja będzie się nasilać

Rosnące koszty stanowią nie lada wyzwanie dla spółek przemysłowych. W 2021 r. negatywny efekt wielu firmom udało się zniwelować dzięki ożywieniu popytu.

– Blisko 80 proc. z obserwowanych przez nas 26 spółek przemysłowych w 2021 r. poprawiło wyniki, a dla zdecydowanej większości z nich był to rekordowy rok. Był to efekt głównie wzrostu sprzedaży w odbijającej gospodarce po pandemii czy zaburzeń łańcuchów dostaw z Azji, gdzie tamtejsi producenci w większym stopniu doświadczyli kryzysu energetycznego. Spółki znacząco przebiły oczekiwania rynkowe w II i III kwartale 2021 r. – ponad 80 proc. z nich przekroczyło oczekiwania rynkowe. Choć sporo raportów jeszcze przed nami, to w IV kwartale odsetek spadł ten poniżej 50 proc., co wynika ze wzrostu oczekiwań rynkowych i erozji marż wskutek bezprecedensowego wzrostu kosztów surowców – wskazuje Brymora.

Czytaj więcej

Dywidenda. Spółki z długą historią hojnych wypłat. Co przyniesie 2022

W ocenie eksperta efekt ten spotęguje się w tym roku, a po rekordowym 2021 r. grono spółek przemysłowych poprawiających wyniki będzie niewielkie (35 proc).

– Rynek wydaje się zapominać o kilku ważnych aspektach. Po pierwsze, działamy w otoczeniu inflacyjnym, co ułatwia spółkom podnoszenie cen produktów. Po drugie, sprzyja nam osłabienie złotego. Po trzecie wreszcie, spółki nie lokowały istotnej sprzedaży na Wschodzie, natomiast konkurowały z firmami z tego regionu, a skok cen surowców energetycznych podnosi konkurencyjność krajowej gospodarki z uwagi na dużą zależność od własnego węgla. Tym samym rodzime przedsiębiorstwa korzystają z relatywnie niższych kosztów energii, co podnosi ich konkurencyjność – zauważa.

– Reasumując, o ile koszty z pewnością wzrosną, to inni wydają się mieć gorzej, a otoczenie inflacyjne ułatwia ich przenoszenie na klientów – dodaje.

Eksperci nie mają jednak wątpliwości, że w tym roku wielu spółkom będzie trudniej o poprawę wyników i marż.

– Obecnie warunki zmieniają się na znacznie mniej korzystne. Presja kosztów z uwagi na zakłócenia w łańcuchach dostaw oraz dalszy wzrost notowań surowców ulegają nasileniu, podczas gdy pogorszenie czeka popyt w wyniku odcięcia od rynku rosyjskiego i ukraińskiego, inflacji, pogorszonych nastrojów konsumentów oraz słabnącej aktywności inwestycyjnej firm – wskazuje Mrówczyński.

W trudnej sytuacji są zwłaszcza branże wytwarzające dobra i usługi konsumenckie niezwiązane z podstawowymi potrzebami oraz dobra inwestycyjne.

– Łatwiej przenosić koszty na odbiorców może być natomiast dostawcom dóbr pierwszej potrzeby, które będą beneficjentem masowego napływu uchodźców z Ukrainy. Pewną ulgą dla części branż (tych o pozytywnym bilansie przychodów eksportowych i kosztów importowych) może być ponadto dalsze osłabienie krajowej waluty – uważa.

W warunkach dynamicznie rosnących cen surowców, komponentów, energii czy transportu wyzwaniem dla spółek są koszty, za którymi nie zawsze nadąża wzrost przychodów.

Podwyżki chronią marże

Pozostało 97% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Kup teraz
Rynek Kapitałowy
Złoty zaliczył solidną przecenę. Szybko się nie podniesie
Materiał Promocyjny
Podróżuj ekologicznie! Program Fundusze Europejskie dla zrównoważonej mobilności
Rynek Kapitałowy
Giełdowe perełki w drodze na nowe szczyty
Rynek Kapitałowy
Dywidendowe ostatki na GPW w 2023 roku. Jeszcze można się załapać
Rynek Kapitałowy
Czarne chmury zbierają się nad giełdą
Materiał Promocyjny
„Skoro wiemy, że damy radę, to zróbmy to”. Oto ludzie, którzy tworzą Izerę
Rynek Kapitałowy
Spółki z mWIG40 warte uwagi. Nawet trzycyfrowe zyski
Rynek Kapitałowy
Inwestycyjne hity pierwszego półrocza 2023 z GPW