Kwota spłaty kredytu wzrośnie o ponad 80,6 tys. zł. Zdaniem wielu analityków NBP nie powiedział jeszcze ostatniego słowa w tej kwestii.

Czytaj więcej

Lokaty bankowe w górę, ale przy tej inflacji niewiele to da

Jak zmieni się koszt kredytów

Większość kredytów bankowych oparta jest na zmiennej stopie procentowowej, zatem wzrost oficjalnych stóp NBP dość szybko przekłada się na wzrost oprocentowania kredytów. Obecnie stopa referencyjna NBP wynosi 2,25 proc. w skali roku to o 1,75 pkt. proc. więcej niż w październiku ubiegłego roku.

Większość kredytów, szczególnie długoterminowych jest oprocentowanych zmienną stopą procentową. Co to oznacza?

Oprocentowanie kredytu składa się przeważnie że stałej marży banku, i zmiennego oprocentowania stawki referencyjnej. Stopą bazową kredytów złotowych na polskim rynku międzybankowym jest WIBOR – najczęściej 3 lub 6 miesięczny. Banki przeważnie aktualizują oprocentowanie raz na 3 miesiące (nie zawsze są to kwartały kalendarzowe). W związku z tym wielu kredytobiorców wyższą ratę wynikającą ze styczniowego wzrostu stóp procentowych zapłaci na przełomie marca i kwietnia.

O ile więc wzrośnie rata ? Wszystko zależy od umowy. Po pierwsze trzeba sprawdzić ile wynosi marżą banku. Do wyliczeń przyjęliśmy marże na poziomie 2,5 pkt. proc. Po drugie ustaliśmy że oprocentowanie kredytu oparte jest na stawce WIBOR3M (dla ułatwienie przyjęliśmy 5 dzień miesiące, warto sprawdzić w umowie kredytowej jak to wygląda w danym banku).

W październiku oprocentowanie WIBOR3M wynosiło 0,5 proc. Co oznacza że oprocentowanie kredytu wyniosło w sumie 3 proc. Rata 20 letniego kredyty w wysokości 300 tys. zł spłacanego w ratach równych, wynosiła 1 664 zł, koszt odsetek – 99,3 tys. zł.

Obecnie stawka WIBOR wynosi 2,62 (5 styczeń), czyli oprocentowanie kredytu wzrasta do 5,12 proc. w skali roku, co oznacza wzrost raty do blisko 2000 tys. zł i odsetek od kredytu do ponad 180 tys. zł.

O ile nie mamy wpływu na wzrost stawki WIBOR, to można wystąpić do banku o zmniejszenie jego marży. W przypadku tego kredytu każde 0,5 pkt. proc. to rata kredytu niższa o około 80 zł miesięcznie.

Maksymalne oprocentowanie

Według Ustawy o kredycie konsumenckim z 12 maja 2011 roku oraz Kodeksu Cywilnego, maksymalne oprocentowanie kredytu bankowego lub pożyczki ratalnej i chwilówki nie może wynosić więcej, niż dwukrotność odsetek ustawowych, które są równe sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego, a także stawki 3,5 proc. Obecnie stopa referencyjna NBP wynosi 2,25 proc. Oznacza to, że maksymalne odsetki mogą obecnie wynosić 11,50 proc.

Przeciętne oprocentowywanie kredytów w bankach waha się od 3 do 10 proc.

Czytaj więcej

Dodatek osłonowy za prąd i gaz wchodzi w życie. Kto, ile, do kiedy wniosek

Pożyczki poza bankowe

Pożyczki w instytucjach poza bankowych oferowane są przeważnie na najwyższy możliwy procent. Maksymalna wysokość odsetek, jaką mogą pobierać instytucja udzielające kredytów wynosi obecnie 11,5 proc. w skali roku. Oznacza to, że jeśli pożyczamy na rok 1000 zł, po roku musi zapłacić nie więcej niż 115 zł odsetek.

Firmy pożyczkowe mogą jednak mieć także tzw. koszty pozaodestkowe i tutaj polskie prawo pozwala, by koszty pozaodsetkowe sięgały nawet 55 proc. całkowitej kwoty kredytu.

Obecnie maksymalne koszty pozaodsetkowe mogą wynieść 25 proc. pożyczonej kwoty plus 30 proc. za każdy rok kredytowania, jednak nie więcej niż 100 proc. kredytu. Przykładowo, pożyczając 1000 zł na 12 miesięcy, maksymalne koszty pozaodsetkowe mogą wynieść 550 zł (plus oczywiście odsetki).

Natomiast w przypadku kredytu konsumenckiego pozaodsetkowe koszty w całym okresie kredytowym nie mogą przekraczać 45 proc. kwoty zobowiązania.

Pod koniec listopada rząd przyjął projekt tzw. „ustawy antylichwiarskiej”, wprowadzający szereg zmian na rynku instytucji pożyczkowych.

Nowe przepisy znacząco zmniejszą koszty pozaodsetkowe. Koszty niezależne od okresu kredytowania, zostaną obniżone z 25 do 10 proc., natomiast koszty zależne zmniejszą się z 30 do 10 proc. W przypadku „chwilówek”, zawieranych z bankiem lub instytucją pożyczkową na okres do 30 dni, koszty pozaodsetkowe nie mogą przekraczać 5 proc. wartości pożyczki.

Przepisy mają wejść w życie pół roku po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.