Ubezpieczeni mają niewielkie szanse na odszkodowanie

Niezadowoleni z przesunięcia części składki z OFE do ZUS mogą zbiorowo pójść do sądu, ale szanse na odszkodowanie mają znikome

Publikacja: 12.01.2011 03:14

Najtrudniej będzie im wykazać szkodę, poza tym muszą wykazać bezprawność po stronie państwa. To są konieczne przesłanki, by żądać odszkodowania. 

Łatwiej im będzie natomiast od strony organizacyjnej, gdyż mogą skorzystać z pozwu zbiorowego i przy niewielkich  wydatkach zaangażować dobrych, drapieżnych prawników. Samo skorzystanie z grupowego procesu nie zwalnia jednak z wykazania ww. przesłanek.

Jeżeli chodzi o bezprawność państwa, to wchodzi w rachubę tzw. delikt legislacyjny: gdyby parlament nie dochował zasad prawidłowej legislacji, nie wprowadził zmian odpowiednio wcześniej, jak przy podatkach, dlatego że część składki przekazywana do ZUS może być traktowana jako danina publiczna. Wadliwość legislacji musiałby orzec Trybunał Konstytucyjny – art. 417 (1) kodeksu cywilnego. Dodajmy, że samego wprowadzenia nowych danin nikt od strony prawnej nie może kwestionować.

Pozostanie jeszcze wykazanie szkody, i tu zaczynają się, wbrew pozorom, większe schody. Z perspektywy prawa cywilnego musi być to szkoda aktualna, niektórzy prawnicy idą dalej i mówią, że musi być poniesiona. – Nie wystarczy szkoda przyszła, ona nie jest prawnie relewantna – wskazuje adwokat Zbigniew Banaszczyk, znany cywilista. Z tą przyszłą szkodą też zapewne będą problemy (dowodowe): nie wiemy bowiem, jakie mielibyśmy zyski (i emerytury) w OFE i jakie będziemy mieli w ZUS, może się zresztą zdarzyć, że emerytury w ZUS będą wyższe niż hipotetyczne w OFE. 

Prof. Michał Romanowski dodaje jeszcze jeden argument: OFE mają dostać prawo „agresywnego” inwestowania, co z jednej strony daje szanse na większe zyski, z drugiej jednak na większe straty. Być może większe szanse na odszkodowania miałyby firmy zagraniczne, które zarządzają OFE, a którym zmienione zostaną zasady inwestowania, ale zdaniem prof. Romanowskiego ich kontrakty od początku ograniczone były specyfiką branży: systemu ubezpieczeń, i muszą się do niej dostosować. Zresztą nie „buntowały” się, gdy obniżano ich prowizje.

Dodajmy na koniec, że prawo cywilne pozwala na pewną kreatywność żądań i precedensy, mieliśmy już roszczenia np. pielęgniarek z lex 203 zł, których na początek sądy odmawiały, a później zasądzały. Ubezpieczeni w OFE nie są więc na zupełnie straconej pozycji.

ZUS

Najtrudniej będzie im wykazać szkodę, poza tym muszą wykazać bezprawność po stronie państwa. To są konieczne przesłanki, by żądać odszkodowania. 

Łatwiej im będzie natomiast od strony organizacyjnej, gdyż mogą skorzystać z pozwu zbiorowego i przy niewielkich  wydatkach zaangażować dobrych, drapieżnych prawników. Samo skorzystanie z grupowego procesu nie zwalnia jednak z wykazania ww. przesłanek.

Pozostało 83% artykułu
Materiał Partnera
Zainwestuj w przyszłość – bez podatku
Materiał Promocyjny
Wykup samochodu z leasingu – co warto wiedzieć?
Materiał Partnera
Tak możesz zadbać o swoją przyszłość
Emerytura
Wypłata pieniędzy z PPK po 2 latach oszczędzania. Ile zwrotu dostaniemy
Emerytura
Autozapis PPK 2023. Rezygnacja to dobry pomysł? Eksperci odpowiadają
Materiał Promocyjny
Jak kupić oszczędnościowe obligacje skarbowe? Sposobów jest kilka
Emerytura
Emeryci ograniczają wydatki. Mają jednak problemy z długami